Ένα φαινόμενο που παρατηρούν αρκετοί οδηγοί, ειδικά όταν αλλάζει ο καιρός ή μετά από πλύσιμο του αυτοκινήτου, είναι η εμφάνιση υγρασίας στο εσωτερικό των φαναριών. Μικρές σταγόνες ή ένα θολό πέπλο πίσω από το διάφανο κάλυμμα μπορούν να κάνουν ακόμα και ένα καινούργιο μοντέλο να δείχνει πολυκαιρισμένο/κακοκαιρισμένο, ενώ αρνητικά επηρεάζεται και η απόδοση των φώτων. Δεν σημαίνει, όμως, απαραίτητα ότι υπάρχει κάποια βλάβη ή ότι χρειάζεται άμεσα αντικατάσταση ολόκληρο το φωτιστικό σώμα.
Στην πραγματικότητα, μια μικρή ποσότητα συμπύκνωσης υδρατμών είναι φυσιολογική σε πολλά σύγχρονα φανάρια. Αυτό συμβαίνει επειδή δεν είναι εντελώς αεροστεγή, αλλά διαθέτουν ειδικά ανοίγματα εξαερισμού, μέσω των οποίων γίνεται ανταλλαγή αέρα και εξισορρόπηση της πίεσης. Όταν ο ζεστός και υγρός αέρας στο εσωτερικό έρθει σε επαφή με την ψυχρότερη επιφάνεια του κρυστάλλου, δημιουργούνται μικροσκοπικές σταγόνες νερού. Η διαφορά θερμοκρασίας είναι ο βασικότερος λόγος εμφάνισης του φαινομένου. Όταν τα φώτα λειτουργούν, αναπτύσσεται θερμότητα στο εσωτερικό τους. Μόλις σβήσουν, η θερμοκρασία αρχίζει να πέφτει, ενώ το εξωτερικό κάλυμμα μπορεί να έχει ήδη κρυώσει από τον αέρα ή τη βροχή. Έτσι, οι υδρατμοί που υπάρχουν στο εσωτερικό συμπυκνώνονται πάνω στην εσωτερική επιφάνεια.
Το ίδιο μπορεί να συμβεί μετά από πλύσιμο, όταν κρύο νερό πέσει πάνω στα ζεστά φανάρια (όταν έχει δει πολλή ώρα ο ήλιος το αυτοκίνητο, για παράδειγμα), αλλά και σε ημέρες με υψηλή υγρασία και μεγάλες εναλλαγές θερμοκρασίας. Μάλιστα, το φαινόμενο μπορεί να εμφανιστεί τόσο στα εμπρός όσο και στα πίσω φωτιστικά σώματα. Τα σύγχρονα LED και τα Matrix LED μπορούν να εμφανίζουν υγρασία με μεγαλύτερη διάρκεια, αφού συνήθως παράγουν λιγότερη θερμότητα στην εμπρός επιφάνεια σε σχέση με τους παλαιότερους λαμπτήρες αλογόνου. Επομένως, η εξάτμιση των υδρατμών μπορεί να απαιτεί περισσότερο χρόνο.
Πότε η υγρασία όντως δείχνει πρόβλημα
Υπάρχει, όμως, διαφορά ανάμεσα σε ένα ελαφρύ θάμπωμα και σε ένα φανάρι που έχει μαζέψει νερό στο εσωτερικό του. Αν παρατηρούνται μεγάλες σταγόνες που κυλούν στο κρύσταλλο, λιμνάζον νερό στο κάτω μέρος ή η υγρασία παραμένει για μεγάλο χρονικό διάστημα, τότε χρειάζεται έλεγχος. Πιθανές αιτίες είναι κάποια ρωγμή στο πλαστικό κάλυμμα, φθαρμένες τσιμούχες, κακή εφαρμογή του πίσω καπακιού ή πρόβλημα στη στεγανοποίηση ανάμεσα στο κρύσταλλο και το σώμα του φαναριού. Επίσης, μπορεί να έχουν φράξει τα ανοίγματα εξαερισμού από σκόνη, χώμα ή άλλα ξένα σώματα. Η παρατεταμένη παρουσία νερού δεν πρέπει να αγνοείται, αφού μπορεί να προκαλέσει οξείδωση στις ηλεκτρικές επαφές, δυσλειτουργία των λαμπτήρων ή των ηλεκτρονικών μονάδων και μειωμένη απόδοση του φωτισμού. Σε αυτή την περίπτωση, δεν αρκεί απλώς να στεγνώσει το εσωτερικό. Πρέπει να εντοπιστεί και να διορθωθεί η αιτία που επιτρέπει την είσοδο υγρασίας, αλλά και εξεταστεί ενδελεχώς το φωτιστικό σώμα. Κοντολογίς, απαιτείται συνεργείο και αφαίρεση του φαναριού.
Πώς φεύγει αυτή η άτιμη, η υγρασία
Αν πρόκειται για ελαφριά συμπύκνωση, το πρώτο και απλούστερο βήμα είναι να λειτουργήσουν τα φώτα για περίπου 20-30 λεπτά ή να γίνει μια κανονική διαδρομή με το αυτοκίνητο. Η θερμότητα που αναπτύσσεται βοηθά στην εξάτμιση των υδρατμών, οι οποίοι απομακρύνονται μέσω των προβλεπόμενων ανοιγμάτων εξαερισμού. Αν το φαινόμενο επανεμφανίζεται συχνά, χρειάζεται έλεγχος των εξαερισμών στο πίσω μέρος του φωτιστικού σώματος. Μπορεί να έχουν συγκεντρώσει σκόνη ή βρωμιά, εμποδίζοντας τη σωστή κυκλοφορία του αέρα. Ένας προσεκτικός καθαρισμός μπορεί να βοηθήσει, χωρίς να χρησιμοποιείται υπερβολική πίεση αέρα που ενδέχεται να σπρώξει ρύπους στο εσωτερικό.
Αν το φαινόμενο επανεμφανίζεται συχνά, χρειάζεται έλεγχος των εξαερισμών στο πίσω μέρος του φωτιστικού σώματος. Μπορεί να έχουν συγκεντρώσει σκόνη ή βρωμιά, εμποδίζοντας τη σωστή κυκλοφορία του αέρα. Ένας προσεκτικός καθαρισμός μπορεί να βοηθήσει, χωρίς να χρησιμοποιείται υπερβολική πίεση αέρα που ενδέχεται να σπρώξει ρύπους στο εσωτερικό. Επιπλέον, πρέπει να ελεγχθούν τα πίσω καπάκια και τα ελαστικά βυσματάκια γύρω από τους λαμπτήρες, εφόσον υπάρχουν. Αν κάποιο έχει φθαρεί, σκιστεί ή δεν εφαρμόζει σωστά, η αντικατάστασή του μπορεί να λύσει το πρόβλημα χωρίς να χρειαστεί αλλαγή ολόκληρου του φαναριού. Σε περίπτωση που υπάρχει αρκετή ποσότητα νερού, ενδέχεται να απαιτείται αφαίρεση του φωτιστικού σώματος και επαγγελματικό στέγνωμα. Ένα σεσουάρ μπορεί να χρησιμοποιηθεί μόνο με πολύ χαμηλή θερμοκρασία και από ασφαλή απόσταση, εφόσον το επιτρέπει ο κατασκευαστής. Η υπερβολική θερμότητα μπορεί να παραμορφώσει τα πλαστικά ή να προκαλέσει ζημιά σε ευαίσθητα ηλεκτρονικά εξαρτήματα.
Τα λάθη που πρέπει να αποφεύγονται
Ως είθισται, αμφίβολες πατέντες απαγορεύονται δια ροπάλου. Το άνοιγμα επιπλέον οπών στο πίσω μέρος του φαναριού, με κατσαβίδι η τρυπανάκι, ώστε να φεύγει πιο εύκολα η υγρασία ας πούμε. Δεν αρχίζουμε να τρυπάμε πράγματα, από τη στιγμή που μπορεί να χτυπήσουμε άλλα πράγματα και να διαταράξουμε τη σχεδιασμένη κυκλοφορία του αέρα, επιτρέποντας την είσοδο ακόμα περισσότερου νερού, σκόνης και βρωμιάς. Αυτονόητα δεν βάζουμε κόλλες, σιλικόνες ή ό,τι άλλο στεγανωτικό μπορούμε να βρούμε σε είδη κιγκαλερίας, με το σκεπτικό να ενισχύσουμε τη στεγανοποίηση. Επίσης, δεν πρέπει να χρησιμοποιούνται δυνατά καθαριστικά ή να επιχειρείται άνοιγμα φαναριού που είναι κολλημένο εργοστασιακά, χωρίς την κατάλληλη τεχνογνωσία. Τα σύγχρονα φωτιστικά σώματα μπορεί να ενσωματώνουν ακριβές ηλεκτρονικές μονάδες, LED και συστήματα προσαρμοζόμενης δέσμης φωτισμού.
