Μετάβαση στο περιεχόμενο

Ο κόφτης που σώζει τον κινητήρα και το λάθος που δεν συγχωρεί

  • koftis
  • rev limiter module
  • rev limiter module 02
  • koftis
  • rev limiter module
  • rev limiter module 02

Σχεδόν όλα τα αυτοκίνητα με κινητήρες εσωτερικής καύσης διαθέτουν στροφόμετρο, είτε με αναλογική βελόνα είτε με ψηφιακή ένδειξη στον πίνακα οργάνων. Μόνο κάποια πιο παλιά μοντέλα δεν το περιλάμβαναν στον στάνταρ εξοπλισμό, με αποτέλεσμα οι οδηγοί τους να μη γνωρίζουν τις στροφές που λειτουργεί το μοτέρ και να τις μαντεύουν μέσω της… ακουστικής οδού. Στο στροφόμετρο λοιπόν, πόσο γρήγορα περιστρέφεται ο στρόφαλος, αλλά και μια κόκκινη περιοχή στο πάνω άκρο της κλίμακας, την οποία καλό είναι να μην πλησιάζουμε χωρίς λόγο. Και να την πλησιάσουμε, όμως, θα μας επαναφέρει στην τάξη ο κόφτης.

Για αρχή, να ρίξουμε μια ματιά στο στροφόμετρο. Έχετε αναρωτηθεί τι ακριβώς δείχνει αυτή η βελόνα που ανεβοκατεβαίνει (όπου υπάρχει πλέον, γιατί τα ψηφιακά κοντέρ έχουν αριθμούς και γραφήματα) και οι αριθμοί που σημαδεύει; Με πολύ απλά λόγια, δείχνει το ρυθμό περιστροφής του στροφάλου του κινητήρα ανά λεπτό, δηλαδή τις στροφές ανά λεπτό (σ.α.λ.) όπως είναι ευρέως γνωστές ή αν προτιμάτε στα αγγλικά τις r.p.m (revolutions/revs per minute). Σε κάθε στροφόμετρο υπάρχει η κόκκινη περιοχή και ο κόφτης, ο οποίος επεμβαίνει όταν η βελόνα μπει βαθιά στην κόκκινη περιοχή. Τι και γιατί το κάνει ο φίλος μας; Ακόμα πιο απλά, για να προστατεύει τον κινητήρα.

Ο ηλεκτρονικός περιοριστής στροφών, όπως είναι η «επιστημονική» ονομασία, αποτρέπει τον κινητήρα από το να περάσει το όριο του μέγιστου ρυθμού περιστροφής του. Αυτό ανάλογα το μοτέρ ποικίλει, αφού σε νορμάλ αυτοκίνητα βρίσκεται περίπου κοντά στις 6.000 σ.α.λ., ενώ σε πιο σπορ αμάξια μπορεί να ξεπεράσει και τις 9.000 σ.α.λ.   Κάθε μοτέρ έχει σχεδιαστεί για να λειτουργεί μέχρι έναν συγκεκριμένο ρυθμό περιστροφής. Όσο οι στροφές ανεβαίνουν, τα εσωτερικά εξαρτήματα κινούνται με ολοένα μεγαλύτερη ταχύτητα και καταπονούνται περισσότερο. Επομένως, η συνεχής παραμονή στην κόκκινη περιοχή δεν προσφέρει κάποιο ουσιαστικό όφελος. Αντίθετα, αυξάνει τις φθορές και τον κίνδυνο σοβαρής μηχανικής βλάβης, ενώ σε αρκετούς κινητήρες η απόδοση έχει ήδη αρχίσει να μειώνεται πριν φτάσουμε εκεί.

Ο κόφτης, ή αλλιώς ηλεκτρονικός περιοριστής στροφών, είναι μια λειτουργία της ηλεκτρονικής διαχείρισης του κινητήρα. Όταν οι στροφές φτάσουν στο προκαθορισμένο ανώτατο όριο, επεμβαίνει στην τροφοδοσία ή και στην ανάφλεξη, περιορίζοντας την παραγωγή ισχύος. Στην πιο συνηθισμένη περίπτωση διακόπτει στιγμιαία την παροχή καυσίμου, ακόμη και αν ο οδηγός εξακολουθεί να έχει πατημένο το γκάζι. Έτσι, οι στροφές δεν μπορούν να συνεχίσουν να ανεβαίνουν ανεξέλεγκτα, αλλά υπάρχουν διαφορετικοί τρόποι λειτουργίας. Σε ορισμένα αυτοκίνητα ο περιοριστής κρατά τον κινητήρα κοντά στα κόκκινα, διακόπτοντας και επαναφέροντας την τροφοδοσία σε πολύ σύντομα διαστήματα. Σε άλλα, η επέμβαση είναι πιο έντονη και οι στροφές πέφτουν αισθητά προτού αποκατασταθεί η κανονική λειτουργία.

Με αυτόν τον τρόπο, ακόμη και αν ο οδηγός επιμένει στο γκάζι, ο κινητήρας προστατεύεται από την υπέρβαση του επιτρεπόμενου ορίου περιστροφής μέσω της δικής του ισχύος. Το γεγονός ότι κάθε κινητήρας έχει κόφτη, πάντως,  δεν σημαίνει πως είναι αδύνατο να συμβεί ζημιά στο μοτέρ από λάθος του οδηγού, καθότι ο κόφτης επιδρά στην τροφοδοσία αλλά όχι στη μετάδοση. Αυτό σημαίνει ότι μπορεί να περιορίσει τις στροφές που προκύπτουν από την καύση και την επιτάχυνση, αλλά δεν μπορεί να εμποδίσει τους τροχούς να παρασύρουν μηχανικά τον κινητήρα σε υψηλότερο ρυθμό περιστροφής.

Το χαρακτηριστικότερο παράδειγμα είναι ένα λανθασμένο κατέβασμα σχέσης. Αν κινούμαστε με 5η ταχύτητα και, αντί για 4η , επιλέξουμε κατά λάθος 2η, η σχέση μετάδοσης μπορεί να αναγκάσει τον κινητήρα να ανεβάσει απότομα στροφές. Ακόμη κι αν ο κόφτης έχει ρυθμιστεί, για παράδειγμα, στις 6.500 σ.α.λ., οι τροχοί μπορούν μέσω του κιβωτίου και του συμπλέκτη να οδηγήσουν το μοτέρ πολύ ψηλότερα. Tο ίδιο μπορεί να συμβεί κι αν «καρφώσουμε» πάλι 1η με «σπασμένη» 2α, αντί να ανεβάσουμε σε 3η (αυτό που συνέβη στο δύσμοιρο CRX).  Σε μια τέτοια περίπτωση, οι βαλβίδες ενδέχεται να μην προλαβαίνουν να ακολουθήσουν την κίνηση των εμβόλων. Χάνεται ο σωστός συγχρονισμός μεταξύ τους και μπορεί να προκληθεί επαφή βαλβίδων και πιστονιών, με αποτέλεσμα ιδιαίτερα σοβαρή ζημιά στον κινητήρα.

Διαβάστε επίσης: Πώς βλέπω αν έχω κλήση της Τροχαίας και Ισχύει ο κανόνας των 5 ετών στα ελαστικά;

Get it on Google Play Download on the App Store
Ανακαλύψτε περισσότερα άρθρα στα αποτελέσματα αναζήτησης.
Προσθήκη του autogreeknews.gr στην Google