Τώρα που το αυτόματο κιβώτιο κερδίζει έδαφος κόντρα στο χειροκίνητο, εξελίσσεται η αντίστοιχη κουβέντα: πώς κάνει κάποιος τη μετάβαση από το ένα στο άλλο, αν δεν γνωρίζει κάποια από τις δυο τεχνολογίες. Από το χειροκίνητο στο αυτόματο, πες είναι πιο εύκολο. Ξέρεις να χειρίζεσαι συμπλέκτη και να συντονίζεις χέρια-πόδια, οπότε απλά πρέπει κάπως να τα αφήσεις στην άκρη. Από αυτόματο σε χειροκίνητο όμως, τί κάνουμε; Για κάποιους οδηγούς η αλλαγή ταχυτήτων και ο συμπλέκτης είναι δεύτερη φύση. Για άλλους, το πρώτο ξεκίνημα σε ανηφόρα μοιάζει με δοκιμασία που απαιτεί ψυχραιμία, ακρίβεια και πολλή υπομονή. Όμως πόσος χρόνος χρειάζεται πραγματικά για να μάθει κάποιος να οδηγεί χειροκίνητο αυτοκίνητο; Στη Βρετανία έχει ανοίξει ολόκληρη συζήτηση για το αν όσοι παίρνουν δίπλωμα μόνο για αυτόματα θα πρέπει να μπορούν να αποκτήσουν δικαίωμα οδήγησης χειροκίνητου με ένα απλό μάθημα, αντί να κάνουν μαθήματα από την αρχή και να δίνουν ξανά ολόκληρη εξέταση.
Τα αυτοκίνητα με χειροκίνητο κιβώτιο αποτελούν είδος προς εξαφάνιση, ακόμη και στην Ευρώπη, με αποτέλεσμα ολοένα περισσότεροι νέοι οδηγοί να επιλέγουν να εξεταστούν σε αυτόματο. Το πρόβλημα είναι ότι, σε χώρες όπως η Βρετανία, αν περάσεις την εξέταση με αυτόματο, το δίπλωμά σου σε περιορίζει αποκλειστικά σε αυτοκίνητα με αυτόματο κιβώτιο. Για να οδηγήσεις χειροκίνητο, πρέπει να ξαναδώσεις την πλήρη πρακτική εξέταση. Αυτό ακριβώς θέλει να αλλάξει η βρετανική ένωση οδηγών AA. Ο πρόεδρός της, Edmund King, υποστηρίζει ότι οι οδηγοί που έχουν ήδη περάσει την εξέταση με αυτόματο θα μπορούσαν να αποκτούν δικαίωμα οδήγησης χειροκίνητου με ένα μάθημα 1 ώρας από πιστοποιημένο εκπαιδευτή! Η λογική είναι ότι δεν χρειάζεται ένας έμπειρος οδηγός να ξαναπεράσει ολόκληρη διαδικασία εξέτασης μόνο και μόνο για να αποδείξει ότι έμαθε να χειρίζεται συμπλέκτη και λεβιέ, άσχετα αν δεν έχει ασχοληθεί ποτέ μαζί τους μέχρι τη στιγμή της εξέτασης.
Τι θα περιλαμβάνει, τώρα, αυτή η 1 ώρα; Τα απολύτως απαραίτητα για τη μετάβαση από το αυτόματο στο χειροκίνητο: έλεγχο του συμπλέκτη, αλλαγές σχέσεων, εκκινήσεις σε ανηφόρα και τις υπόλοιπες δεξιότητες που απαιτεί ένα χειροκίνητο αυτοκίνητο. Σύμφωνα με τον King, οι περισσότεροι οδηγοί αυτόματων αναπτύσσουν γρήγορα τις βασικές ικανότητες ασφαλούς οδήγησης, οπότε δεν έχει νόημα να κάνουν έξτρα μαθήματα και να περιμένουν μήνες για μια νέα εξέταση, ειδικά όταν τα διαθέσιμα ραντεβού για εξετάσεις είναι περιορισμένα. Η βρετανική κυβέρνηση, πάντως, δεν φαίνεται προς το παρόν να συμφωνεί. Το υπουργείο Μεταφορών της χώρας ξεκαθαρίζει ότι δεν υπάρχουν σχέδια αλλαγής των υφιστάμενων κανόνων και ότι όποιος θέλει να αποκτήσει δικαίωμα οδήγησης χειροκίνητου αυτοκινήτου θα πρέπει να περάσει κανονικά την αντίστοιχη εξέταση.
Η Βρετανία, πάντως, δεν αποτελεί εξαίρεση. Παρόμοιο σύστημα ισχύει σε μεγάλο μέρος της Ευρώπης, αλλά και σε χώρες όπως η Αυστραλία, η Ιαπωνία και η Κίνα. Αντίθετα, στις ΗΠΑ και τον Καναδά τα πράγματα είναι πολύ πιο απλά: το συνηθισμένο δίπλωμα επιβατικού αυτοκινήτου δεν περιορίζεται από τον τύπο του κιβωτίου. Δηλαδή, μπορείς να δώσεις εξετάσεις με αυτόματο και την επόμενη ημέρα να οδηγήσεις νόμιμα ένα χειροκίνητο. Το παράδοξο; Θεωρητικά μπορεί να βρεθείς πίσω από το τιμόνι ενός αυτοκινήτου με τρία πεντάλ χωρίς να έχεις οδηγήσει ποτέ στη ζωή σου χειροκίνητο. Και κάπου εδώ επιστρέφουμε στην αρχική ερώτηση: σε πόσο καιρό μαθαίνεις πραγματικά να οδηγείς χειροκίνητο; Το να μάθεις τις βασικές κινήσεις μπορεί να γίνει αρκετά γρήγορα. Το να τις κάνεις όμως αυτόματα, ασυναίσθητα, χωρίς να σκέφτεσαι κάθε αλλαγή, να αγχώνεσαι σε ξεκίνημα ή κάθε ανηφόρα, αλλά φυσικά και να μην κοιτάς τον επιλογέα όταν αλλάζεις, είναι εντελώς διαφορετική υπόθεση. Και μάλλον εκεί βρίσκεται η πραγματική διαφορά ανάμεσα στο «έμαθα να οδηγώ» και στο «ξέρω να οδηγώ χειροκίνητο».
